Ministerstwo Edukacji Narodowej pracuje równolegle nad dwoma projektami zmian przepisów, które mają podnieść poziom bezpieczeństwa w szkołach i placówkach oświatowych. Pierwszy to projekt rozporządzenia zmieniającego przepisy BHP, drugi to nowelizacja ustawy Prawo oświatowe oraz niektórych innych ustaw (projekt UD494), obejmująca również zmiany w Karcie Nauczyciela, jak informuje prawo.pl.
W artykule dowiesz się:
Ćwiczenia ewakuacyjne z terminem
Według projektu rozporządzenia dyrektor będzie miał obowiązek zapoznać uczniów i pracowników z planem ewakuacji w ciągu trzech miesięcy od rozpoczęcia zajęć. Projekt zakłada, że w roku szkolnym 2026/2027 dyrektorzy będą mieli czas do 31 marca 2027 r. na zapoznanie uczniów i pracowników z planem ewakuacji. Szkoły zostaną też zobowiązane do organizowania praktycznych szkoleń i ćwiczeń obejmujących nie tylko ewakuację, ale też reakcję na zagrożenie atakiem z powietrza i działania wobec niebezpiecznych osób.
W uzasadnieniu projektu autorzy powołują się na raport Najwyższej Izby Kontroli z 2021 r., wskazując, że brak planów ewakuacyjnych skutkuje niebezpieczeństwem dla życia, a warunkiem zapewnienia realnego bezpieczeństwa w szkołach jest nie tylko posiadanie procedur, ale przede wszystkim praktyczne przygotowanie pracowników szkół i uczniów do ich stosowania. Projekt trafił do uzgodnień międzyresortowych i konsultacji. Szkoły będą też informować uczniów i pracowników o lokalizacji obiektów zbiorowej ochrony i punktów schronienia, we współpracy z organami ochrony ludności.
Nowe uprawnienia dyrektorów i zasady kontroli
Projekt nowelizacji Prawa oświatowego przyznaje dyrektorom uprawnienia do sprawdzania rzeczy osób przebywających na terenie placówki. Jeśli podczas kontroli zostaną ujawnione niebezpieczne przedmioty zagrażające zdrowiu lub życiu, dyrektor będzie miał obowiązek ich odebrania i zabezpieczenia. W przypadku uczniów poniżej 18. roku życia odbierane będą też wyroby tytoniowe i papierosy elektroniczne.
Gdy uczeń lub osoba z zewnątrz odmówi poddania się kontroli, projekt przewiduje zgłoszenie sprawy na policję. Zgodnie z założeniami projektu statut szkoły ma obligatoryjnie określać zasady wstępu i przebywania na jej terenie uczniów oraz osób niebędących uczniami ani pracownikami. Analogiczne regulacje mają obejmować statuty przedszkoli, jak wynika z materiałów prawo.pl.
Ochrona prawna i psychologiczna dla nauczycieli
W ramach nowelizacji Karty Nauczyciela MEN planuje rozszerzenie ochrony przysługującej nauczycielom jako funkcjonariuszom publicznym. Ochrona ma obejmować również sytuacje, gdy zamach na nauczyciela wynika z samego faktu wykonywania zawodu, nawet jeśli nie doszło do niego bezpośrednio podczas pełnienia obowiązków służbowych.
Zgodnie z założeniami projektu organ prowadzący szkołę zostanie zobowiązany do zapewnienia nauczycielowi pokrzywdzonemu przestępstwem, na jego wniosek, bezpłatnej pomocy prawnej w postępowaniu karnym, w którym nauczyciel uczestniczy w charakterze pokrzywdzonego lub oskarżyciela posiłkowego. Jak uzasadnia ministerstwo, obecny przepis Karty Nauczyciela nie gwarantuje prawa do nieodpłatnej pomocy niezależnie od sytuacji majątkowej nauczyciela. Projekt zakłada też prawo do bezpłatnej pomocy psychologicznej w przypadku wystąpienia sytuacji bezpośrednio zagrażających życiu lub zdrowiu nauczyciela podczas lub w związku z pełnionymi obowiązkami służbowymi.
Weryfikacja kadr w szkołach niepublicznych
Projekt umożliwia weryfikację osób dopuszczanych do działalności edukacyjnej w szkołach i placówkach niepublicznych już na etapie zgłoszenia do ewidencji, przed powstaniem placówki. Celem jest zwiększenie ochrony dzieci przed przestępstwami na tle seksualnym. Przewidziano też rozszerzenie przesłanek obligujących organ ewidencyjny do odmowy wpisu lub wykreślenia placówki z ewidencji oraz wzmocnienie nadzoru pedagogicznego nad szkołami niepublicznymi.
Co to oznacza w praktyce
Uczniowie i pracownicy szkół mają zostać zapoznani z planem ewakuacji w ciągu trzech miesięcy od początku roku szkolnego i wziąć udział w praktycznych ćwiczeniach obejmujących różne scenariusze zagrożeń. Nauczyciel, który stanie się ofiarą przestępstwa w związku z wykonywanym zawodem, będzie mógł wnioskować o bezpłatną pomoc prawną i psychologiczną. Dyrektorzy mają zyskać jednoznaczne podstawy prawne do przeprowadzania kontroli i odbierania niebezpiecznych przedmiotów, a odmowa kontroli skutkować będzie wezwaniem policji. Wszystkie opisane rozwiązania są na etapie projektu skierowanego do konsultacji i uzgodnień.
